Palestrina i Pieśń nad Pieśniami – koncert Polyphonica Ensemble

2 października w Kościele Zmartwychwstania Pańskiego w Katowicach odbył się kolejny koncert festiwalu FIDE ET AMORE. Tym razem publiczność została zaproszona do niezwykłego świata renesansowej polifonii Giovanniego Pierluigiego da Palestriny, jednego z najwybitniejszych kompozytorów muzyki sakralnej XVI wieku.

Cały wieczór poświęcony był zbiorowi „Canticum Canticorum vel Mottetorum quinque vocibus liber quartus, ex canticis Salomonis”, zawierającemu osiemnaście motetów na pięć głosów, inspirowanych Pieśnią nad Pieśniami. Usłyszeliśmy między innymi „Osculetur me”, „Trahe me post te”, „Nigra sum, sed formosa”, „Tota pulchra es”, „Vulnerasti cor meum”, „Vox dilecti mei”, „Surge, propera amica mea”, „Dilectus meus descendit”, „Quam pulchri sunt”, „Quam pulchra es” oraz „Veni, dilecte mi”.

Pieśń nad Pieśniami, będąca pełnym poetyckiego piękna opisem miłości oblubieńca i oblubienicy, przez wieki inspirowała artystów i teologów. W tradycji chrześcijańskiej jej słowa odczytywano również jako obraz miłości Boga i człowieka, a także jako symbol relacji Chrystusa i Kościoła. Palestrina wydobywa z tego tekstu niezwykłe bogactwo emocji, tworząc muzykę pełną delikatności, tęsknoty, zachwytu i oczekiwania.

Kolejne motety nie tworzyły jedynie zbioru pojedynczych kompozycji, lecz układały się w swoistą muzyczną opowieść. Raz słyszeliśmy pełne tęsknoty wołanie, innym razem zachwyt nad pięknem ukochanej osoby, wezwanie do spotkania czy radosne doświadczenie obecności. Wszystko to zostało zamknięte w niezwykle precyzyjnej i harmonijnej polifonii.

Wykonawcami koncertu był Polyphonica Ensemble w składzie:

  • Antonina Ruda – sopran,
  • Ilona Szczepańska – alt,
  • Piotr Szewczyk – tenor,
  • Stanisław Zyskowski – tenor,
  • oraz Marek Opaska – bas i kierownictwo artystyczne.

Ich wykonanie pozwoliło w pełni usłyszeć niezwykłą architekturę muzyki Palestriny. Poszczególne głosy prowadziły własne linie melodyczne, splatając się ze sobą w harmonijną całość. Nie było tu potrzeby dodatkowych środków – piękno ludzkiego głosu i kunszt renesansowej polifonii wystarczyły, by stworzyć niezwykle przejmującą atmosferę.

W przestrzeni kościoła muzyka Palestriny nabrała szczególnego wymiaru. Słuchając kolejnych motetów, można było odnieść wrażenie, że czas na chwilę się zatrzymał, a wielowiekowa muzyka nadal żyje i przemawia do współczesnego słuchacza z niezwykłą siłą.

Był to wieczór wymagający skupienia, ale jednocześnie dający wyjątkową możliwość obcowania z muzyką, która łączy piękno artystyczne z głęboką treścią duchową. Muzyczna interpretacja Pieśni nad Pieśniami pozwoliła spojrzeć na ten niezwykły tekst nie tylko jako na poezję miłosną, ale również jako na opowieść o pragnieniu spotkania, tęsknocie i miłości przekraczającej granice czasu.

Dziękujemy artystom Polyphonica Ensemble oraz wszystkim, którzy tego wieczoru byli razem z nami. Kolejny koncert naszego festiwalu pozostawił po sobie nie tylko piękne brzmienia, ale także przestrzeń do zatrzymania się i refleksji nad jednym z najstarszych i najpiękniejszych tematów ludzkiego doświadczenia – miłością.

Niezwykłą atmosferę tego koncertu uwiecznił na zdjęciach Karol Fieroch.

Przewijanie do góry